Από τις 21 έως τις 23 Ιανουαρίου 2026, η Αθήνα αποτέλεσε πεδίο γόνιμου διαλόγου ανάμεσα στον αρχαίο και τον σύγχρονο κόσμο, φιλοξενώντας το Τρίτο Διεθνές Συνέδριο του To Hellenikon με τίτλο: «Πέρα από τη Θάλασσα – Ελλάδα και Ιταλία ανάμεσα στο αρχαίο και το σύγχρονο». Η διοργάνωση, που τελούσε υπό την αιγίδα της Πανεπιστημιακής Ένωσης για τη Μελέτη του Ελληνικού Κόσμου, αποτέλεσε τη συνέχεια δύο επιτυχημένων προηγούμενων συνεδρίων στο Ναύπλιο (Ιούνιος 2024) και στην Ιθάκη (Ιούλιος 2025), αφιερωμένων στην ελληνική ταυτότητα και στον νόστο αντίστοιχα.

Το συνέδριο συνδιοργανώθηκε από το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών και την Ιταλική Αρχαιολογική Σχολή Αθηνών, με την επίσημη υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και του Υπουργείου Εξωτερικών της Ελληνικής Δημοκρατίας, και στόχευσε στη δημιουργία ενός ευρέος και ουσιαστικού διεπιστημονικού διαλόγου.

Οι θεματικές συνεδρίες κάλυψαν ένα ευρύ φάσμα ερευνητικών πεδίων, από γλώσσες, κείμενα και παραδόσεις, έως λατρείες και τελετουργίες, χώρους και μορφές του μύθου, πολιτικές και φιλοσοφικές αντιλήψεις, καθώς και τα ταξίδια και τη διακίνηση της γνώσης στη Μεσόγειο από την αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή.

Η πρώτη ημέρα, Παρασκευή 21 Ιανουαρίου, ξεκίνησε με χαιρετισμούς από τους θεσμικούς φορείς και την παρουσίαση του τόμου Pattisson 47 με τίτλο «Η ιστορία του Ιταλικού Μορφωτικού Ινστιτούτου Αθηνών»(Athens, 2024). Ακολούθησαν εισηγήσεις που εστίασαν στις συγκρούσεις και στις διαδικασίες διαμεσολάβησης στη Μεσόγειο της αρχαιότητας, καθώς και στην κίνηση γλωσσών, κειμένων και πολιτισμικών παραδόσεων ανάμεσα στην Ελλάδα και την Ιταλία.

Οι εργασίες της δεύτερης και τρίτης ημέρας, στις 22 και 23 Ιανουαρίου, πραγματοποιήθηκαν στις εγκαταστάσεις της Ιταλικής Αρχαιολογικής Σχολής Αθηνών, με ελεύθερη είσοδο και χωρίς προεγγραφή. Οι συνεδρίες εμβάθυναν σε ζητήματα γλώσσας και πολιτισμικής μετάδοσης, θρησκευτικών πρακτικών, μυθολογικών μορφών, πολιτικής σκέψης και φιλοσοφικών προσεγγίσεων, αναδεικνύοντας παράλληλα τα ταξίδια και τις διαδρομές της γνώσης που ιστορικά συνέδεσαν την Ελλάδα και την Ιταλία.

Ο θεσμός To Hellenikon, που ιδρύθηκε από Ιταλούς επιστήμονες με στόχο τη διεπιστημονική έρευνα και τη μεθοδολογική ευαισθησία, ανέδειξε για ακόμη μία φορά τον ελληνικό κόσμο ως μια ζωντανή διαδρομή κειμένων, ιστοριών, εικόνων και ιδεών, η οποία παραμένει ενεργή και δημιουργική μέσα στον χρόνο.

Η συνεργασία σημαντικών πολιτιστικών φορέων των δύο χωρών και η στήριξη των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών υπογράμμισαν τη σημασία της συνεχούς ανταλλαγής γνώσεων και του διαπολιτισμικού διαλόγουανάμεσα στην Ελλάδα και την Ιταλία. Όπως τόνισαν οι διοργανωτές, στόχος του συνεδρίου ήταν όχι μόνο η παρουσίαση νέων ερευνητικών προσεγγίσεων, αλλά και η ενίσχυση της διεθνούς ακαδημαϊκής κοινότητας μέσα από συνέργειες, επαφές και κοινά ερευνητικά οράματα.

Το Τρίτο Διεθνές Συνέδριο του To Hellenikon ανέδειξε τελικά τη σχέση Ελλάδας–Ιταλίας ως έναν πολύπλευρο και διαχρονικό πυρήνα πολιτισμικής δημιουργίας, ικανό να φωτίσει εκ νέου τη «γενεσιουργό ιδέα» του ελληνικού πολιτισμού μέσα στη Μεσόγειο και τη Δύση, επιβεβαιώνοντας τη διαρκή ζωτικότητα και επικαιρότητά της.

Μια ξεχωριστή πολιτιστική στιγμή για την ελληνική διασπορά της Αυστραλίας και τον φιλελληνικό κόσμο του Σίδνεϊ σηματοδοτεί ο πρώτος επίσημος εορτασμός της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας, που διοργανώνεται από το Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στο Σίδνεϊ σε συνεργασία με το Τμήμα Νεοελληνικών και Βυζαντινών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Σίδνεϊ.

Η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας καθιερώθηκε από την UNESCO τον Νοέμβριο του 2025, αναγνωρίζοντας τη διαχρονική συμβολή της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση της παγκόσμιας πνευματικής και πολιτισμικής κληρονομιάς. Από τη φιλοσοφία και τη δημοκρατία έως τις επιστήμες, τη λογοτεχνία και τη σύγχρονη σκέψη, η ελληνική γλώσσα λειτουργεί ως ζωντανό αρχείο μνήμης, ιδεών και αξιών.

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026, στις 17:30, στο ιστορικό The Refectory του Πανεπιστημίου του Σίδνεϊ, και φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την ανάδειξη της ελληνικής γλώσσας ως πολιτισμικού δεσμού ανάμεσα στην Ελλάδα και την ομογένεια.

Το πρόγραμμα θα ξεκινήσει με δεξίωση υποδοχής, ενώ θα ακολουθήσουν χαιρετισμοί από τον Γενικό Πρόξενο της Ελλάδας στο Σίδνεϊ, κ. Γιώργο Σκέμπερη, και την καθηγήτρια Avril Alba, Διευθύντρια της Σχολής Γλωσσών και Πολιτισμών του Πανεπιστημίου του Σίδνεϊ.

Ιδιαίτερη στιγμή της βραδιάς θα αποτελέσει η βράβευση των αριστούχων μαθητών και μαθητριών των εξετάσεων HSC στο μάθημα της Ελληνικής Γλώσσας, αναδεικνύοντας τη σημασία της γλωσσικής παιδείας και της συνέχειας των ελληνικών σπουδών στη νέα γενιά της διασποράς.

Η κεντρική ομιλία θα δοθεί από τον καθηγητή Βρασίδα Καραλή, Διευθυντή της Έδρας Νεοελληνικών και Βυζαντινών Σπουδών, ο οποίος θα αναπτύξει τον ρόλο της ελληνικής γλώσσας στον σύγχρονο παγκόσμιο πολιτισμό.

Η εκδήλωση θα πλαισιωθεί από ζωντανή μουσική με το κρητικό συγκρότημα IXO NYX, που θα παρουσιάσει τον «Ερωτόκριτο», το εμβληματικό έργο της κρητικής αναγέννησης του 17ου αιώνα, γεφυρώνοντας τον λόγο με τη μουσική παράδοση.

Θα ακολουθήσει συζήτηση με τη συμμετοχή της ηθοποιού και συγγραφέως Μαίρης Κούστα, συνιδρύτριας του οργανισμού UnPause, και του επιχειρηματία Μαρκ Μπούρη, με συντονιστή τον καθηγητή Βρασίδα Καραλή. Την παρουσίαση της βραδιάς θα αναλάβουν οι δημοσιογράφοι Τομ Σκολαρίκης (Ouzo Talk) και Καλλιόπη Ροδίτη.

Ο πρώτος αυτός επίσημος εορτασμός στο Σίδνεϊ δεν αποτελεί απλώς μια τιμητική αναφορά στο παρελθόν, αλλά μια δυναμική δήλωση για το παρόν και το μέλλον της ελληνικής γλώσσας ως φορέα πολιτισμού, ταυτότητας και διαλόγου σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο.

Όσοι επιθυμούν να συμμετάσχουν καλούνται να επιβεβαιώσουν την παρουσία τους έως τις 29 Ιανουαρίου 2026, αποστέλλοντας μήνυμα στο [email protected].

(Νέος Κόσμος)

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας, η Ελληνική Κοινότητα Βερολίνου διοργανώνει μια ιδιαίτερη εκδήλωση αφιερωμένη στη μακραίωνη πορεία, τη διαχρονική αξία και τη σύγχρονη δυναμική της ελληνικής γλώσσας. Η εκδήλωση εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο δράσεων της ομογένειας που στοχεύουν στη διατήρηση και ανάδειξη της γλωσσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς στον ευρωπαϊκό χώρο.

Στο επίκεντρο της παρουσίασης θα βρεθεί η ιστορική διαδρομή της ελληνικής γλώσσας, από την αρχαιότητα έως τις μέρες μας, με αναφορά σε κομβικούς σταθμούς που καθόρισαν τη μορφή, τη λειτουργία και τη διάδοσή της. Παράλληλα, θα αναδειχθεί η πολιτιστική της αξία και η συμβολή της στη διαμόρφωση του παγκόσμιου πολιτισμού, ως γλώσσα της φιλοσοφίας, των επιστημών, της λογοτεχνίας και της θεολογίας.

Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στη γλωσσική επαφή και στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ελληνική γλώσσα σε περιβάλλοντα πολυγλωσσίας, όπως αυτά της διασποράς. Μέσα από αυτό το πρίσμα, η ελληνική δεν προσεγγίζεται ως ένα στατικό, μουσειακό απολίθωμα, αλλά ως μια ζωντανή και εξελισσόμενη γλώσσα, που προσαρμόζεται, ανανεώνεται και συνομιλεί διαρκώς με άλλες γλωσσικές και πολιτισμικές πραγματικότητες.

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026, στις 17:00 (τοπική ώρα), στον χώρο Mittelstraße 33, 12167 Berlin. Θα διεξαχθεί στα ελληνικά από τη Δρ. Βίκυ Ρίζου, εκπαιδευτικό και διδάκτορα γλωσσολογίας από το Humboldt Universität zu Berlin, με σπουδές στην Ελλάδα και τη Γερμανία, γεγονός που της επιτρέπει να προσεγγίσει το θέμα τόσο επιστημονικά όσο και βιωματικά.

Η είσοδος είναι ελεύθερη, προσκαλώντας το κοινό του Βερολίνου —Έλληνες και φιλέλληνες— σε έναν ουσιαστικό διάλογο γύρω από τη γλώσσα ως φορέα μνήμης, ταυτότητας και πολιτισμικής συνέχειας.

(ΔΟΡΥΦΟΡΟΣ)

Η Eurovision Song Contest 2026 και η Ελλάδα μετρά αντίστροφα για τον εθνικό τελικό, με το ενδιαφέρον να κορυφώνεται ήδη γύρω από τις φετινές συμμετοχές. Συνολικά 28 τραγούδια διεκδικούν την εκπροσώπηση της χώρας, κατανεμημένα σε δύο ελληνικούς ημιτελικούς, ενώ ο τελικός νικητής θα αναδειχθεί αποκλειστικά από την ψήφο του κοινού.

Τα στοιχήματα έχουν ήδη ξεκινήσει και η προσμονή είναι έντονη για τον μουσικό διαγωνισμό που κάθε χρόνο συγκεντρώνει σαρωτικά ποσοστά τηλεθέασης. Το μεγάλο ραντεβού της Eurovision 2026 είναι προγραμματισμένο για τον Μάιο, στο Wiener Stadthalle, στη Βιέννη της Αυστρίας.

Παρουσίαση των συμμετοχών από την ΕΡΤ

Τα 28 τραγούδια που θα διαγωνιστούν για την ελληνική εκπροσώπηση παρουσιάζονται επίσημα από την Ελληνική Ραδιοφωνία Τηλεόραση:

• Σάββατο 17 Ιανουαρίου 2026: Παρουσίαση των 14 τραγουδιών του Α’ Ημιτελικού
• Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026: Παρουσίαση των 14 τραγουδιών του Β’ Ημιτελικού

Ο Α’ Ημιτελικός του ελληνικού τελικού θα διεξαχθεί την Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου 2026, ενώ ακολουθεί ο Β’ Ημιτελικός σε μεταγενέστερη ημερομηνία.

Α’ Ελληνικός Ημιτελικός – Τα 14 τραγούδια

1. «The other side» – Alexandra Sieti
2. «Drop It» – THE Astrolabe
3. «Aphrodite» – Desi G
4. «Ferto» – Ακύλας
5. «Parea» – Evangelia
6. «2nd Chance» – Παναγιώτης Τσακαλάκος
7. «Slipping Away» – Niya
8. «Χάνομαι» – Marseaux
9. «Άλμα» – Rosanna Mailan
10. «Europa» – STEFI
11. «The Songwriter» – Revery
12. «Chaos» – Dinamiss
13. «YOU & I» – STYLIANOS
14. «Χίλια Κομμάτια» – Spheyiaa

Β’ Ελληνικός Ημιτελικός – Τα 14 τραγούδια

1. «AGAPI» – RIKKI
2. «Back in the game» – GARVIN
3. «Labyrinth» – Mikay
4. «Daughters of the Sun (A, E, I, O, U)» – Μαρίκα
5. «mad about it» – D3lta
6. «Αστείο» – ZAF
7. «No More Drama» – ΚΙΑΝΝΑ
8. «You Are The Fire» – Stella Kay
9. «Anatello» – TIANORA
10. «Whatcha Doin To Me» – Victoria Anastasia
11. «Set Everything On Fire» – BASILICA
12. «Dark Side of the Moon» – good job Nicky
13. «Bulletproof» – KOZA MOSTRA
14. «SABOTAGE!» – leroybroughtflowers

Προς τον εθνικό τελικό

Από κάθε ημιτελικό θα προκύψουν οι συμμετοχές που θα περάσουν στον Εθνικό Τελικό, όπου η τελική επιλογή για τη Eurovision 2026 θα γίνει από το τηλεοπτικό κοινό. Με έντονη ποικιλομορφία ύφους, γλωσσών και καλλιτεχνικών προσεγγίσεων, οι δύο ημιτελικοί συνθέτουν ένα ιδιαίτερα ανταγωνιστικό και πολυσυλλεκτικό τοπίο.

Η διεθνής ομάδα ειδικού επιστημονικού ενδιαφέροντος «Διδασκαλία της Ελληνικής στο Εξωτερικό (Δ.ΕΛ.ΕΞΩ.)», η οποία ιδρύθηκε το 2023 και εντάσσεται στις δράσεις του Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, διοργανώνει διεθνές διαδικτυακό συνέδριο με θέμα «Διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού στο εξωτερικό: νέα δεδομένα και ζητούμενα», στο πλαίσιο του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας.

Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί διαδικτυακά από τις 5 έως τις 7 Φεβρουαρίου 2026 και φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν δυναμικό χώρο επιστημονικού διαλόγου και ανταλλαγής καλών πρακτικών γύρω από τις σύγχρονες προκλήσεις, τις νέες παιδαγωγικές προσεγγίσεις και τις προοπτικές της διδασκαλίας της ελληνικής ως γλώσσας κληρονομιάς και δεύτερης/ξένης γλώσσας σε διεθνές περιβάλλον.

Στο πλαίσιο του συνεδρίου θα παρουσιαστούν κεντρικές ομιλίες από διακεκριμένους επιστήμονες με διεθνή αναγνώριση:

• την Ασπασία Χατζηδάκη (Πανεπιστήμιο Κρήτης),
• την Joy Kreeft Peyton (Coalition of Community-Based Heritage Language Schools),
• και τον Joseph Lo Bianco (University of Melbourne).

Το αναλυτικό πρόγραμμα του συνεδρίου είναι διαθέσιμο στην επίσημη ιστοσελίδα της Δ.ΕΛ.ΕΞΩ., ενώ οι εγγραφές πραγματοποιούνται διαδικτυακά μέσω της ίδιας πλατφόρμας. Το κόστος παρακολούθησηςανέρχεται στα 30 ευρώ, δίνοντας τη δυνατότητα συμμετοχής σε εκπαιδευτικούς, ερευνητές, φοιτητές και φορείς που δραστηριοποιούνται στη διδασκαλία και προώθηση της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού παγκοσμίως.

Την επιστημονική ευθύνη του συνεδρίου έχει η Επιστημονική Επιτροπή της Δ.ΕΛ.ΕΞΩ., η οποία απαρτίζεται από:

• τη Βάλλη Λύτρα, Πρόεδρο,
• τη Ζωή Νικολαΐδου, Γραμματέα,
• τον Πέτρος Καρατσαρέας, Υπεύθυνο Επικοινωνίας,
• και τον Δημήτρης Κουτσογιάννης, Σύνδεσμο με το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας.

Το συνέδριο της Δ.ΕΛ.ΕΞΩ. έρχεται να ενισχύσει τον διεθνή διάλογο για την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό, αναδεικνύοντας τη σημασία της επιστημονικής συνεργασίας και της καινοτομίας στη διδασκαλία της ελληνικής στο εξωτερικό, σε μια εποχή αυξημένης κινητικότητας, πολυγλωσσίας και πολιτισμικής διασύνδεσης.

(Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας)

Το 2025 αποτέλεσε αναμφίβολα χρονιά–σταθμό για τις δύο χαρισματικές νεαρές πιανίστριες Εβελίνα Τσιαντζή Μαντέ και Αγγελίνα Τσιαντζή Μαντέ από τη Σαντορίνη. Με μια πορεία που ξεπέρασε σύνορα και προσδοκίες, οι δύο αδελφές άφησαν έντονο το αποτύπωμά τους τόσο στην Ευρώπη όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, επιβεβαιώνοντας ότι το αυθεντικό ταλέντο, όταν συναντά την αφοσίωση και τη βαθιά μουσική καλλιέργεια, μπορεί να οδηγήσει σε αποτελέσματα παγκόσμιας εμβέλειας.

Τα ονόματά τους συζητήθηκαν σε ακαδημαϊκούς κύκλους, φιγουράρισαν σε απαιτητικά συναυλιακά προγράμματα και απασχόλησαν τα μέσα ενημέρωσης στην Ελλάδα, την Ευρώπη και την Αμερική, αναδεικνύοντάς τες ως δυναμικές εκπροσώπους της νέας γενιάς της πιανιστικής τέχνης. Η 18χρονη Εβελίνα και η μόλις 13χρονη Αγγελίνα διένυσαν μια εξαιρετικά επιτυχημένη χρονιά, με διεθνή αναγνώριση και διακρίσεις που προμηνύουν μια λαμπρή συνέχεια.

Θριαμβευτικές εμφανίσεις σε εμβληματικές αίθουσες

Η χρονιά άνοιξε με έναν σταθμό που ελάχιστοι μουσικοί κατακτούν σε τόσο νεαρή ηλικία: την εμφάνιση των δύο πιανιστριών στο Carnegie Hall της Νέας Υόρκης. Σε μία από τις πιο ιστορικές μουσικές σκηνές παγκοσμίως, ανέδειξαν το υψηλό επίπεδο ερμηνείας τους και τη σαφή καλλιτεχνική τους ταυτότητα, στοιχεία που τεκμηριώνουν τη σταθερά ανοδική τους πορεία.

Η διεθνής τους διαδρομή συνεχίστηκε στο Παρίσι, με συναυλία στο ιστορικό César Franck Auditorium της Schola Cantorum de Paris, έναν χώρο άρρηκτα συνδεδεμένο με τη μεγάλη ευρωπαϊκή μουσική παράδοση. Το παγκόσμιο αποτύπωμά τους ενισχύθηκε περαιτέρω με την εμφάνισή τους στο εμβληματικό Walt Disney Concert Hall στο Λος Άντζελες, όπου ξεχώρισαν για τη μουσική τους ωριμότητα και την άμεση επικοινωνία τους με το κοινό – χαρακτηριστικά σπάνια για τόσο νεαρές ηλικίες.

Ακαδημαϊκή αριστεία και διεθνής αναγνώριση

Καθοριστικό βήμα στην πορεία της Εβελίνας αποτέλεσαν οι επιτυχημένες ακροάσεις σε κορυφαία πανεπιστήμια των Ηνωμένων Πολιτειών, στα οποία έγινε δεκτή με υποτροφίες. Η επιλογή της να ξεκινήσει ανώτατες σπουδές Piano Performance στο Manhattan School of Music, με καθηγήτρια τη διάσημη σολίστρια Olga Kern, άνοιξε ένα νέο, απαιτητικό και εξαιρετικά ελπιδοφόρο κεφάλαιο στη ζωή και την καριέρα της.

Παράλληλα, το 2025 σφραγίστηκε από έναν καταιγισμό διεθνών διακρίσεων. Οι δύο πιανίστριες κατέκτησαν κορυφαίες θέσεις –Grand Prize, Absolute First Prize και Special Prizes– σε διοργανώσεις υψηλού κύρους όπως το Global Philharmonic International Music Competition, το New York Classical Music Competition, το Los Angeles International Music Competition, το XI International Piano Competition “Città di Spoleto” και το Golden Prestige International Music Competition. Με αυτές τις επιτυχίες, ο συνολικός αριθμός των βραβείων τους έφτασε το εντυπωσιακό ορόσημο των 100, επίτευγμα σπάνιο και ιδιαιτέρως αξιοσημείωτο.

Διεθνής προβολή και ελληνική υπερηφάνεια

Η πορεία τους στις Ηνωμένες Πολιτείες προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση, με το Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στη Νέα Υόρκη να προβαίνει σε τιμητική αναφορά για τις διακρίσεις τους, υπό τον τίτλο “Rising Stars: From Santorini to the world stage”. Παράλληλα, ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές συνεντεύξεις, καθώς και πληθώρα δημοσιευμάτων στον ελληνικό και ομογενειακό τύπο, επιβεβαίωσαν τη διεθνή απήχηση της καλλιτεχνικής τους πορείας. Ιδιαίτερη στιγμή αποτέλεσε και το τηλεοπτικό αφιέρωμα του Alpha TV για την εμφάνιση της Εβελίνας στο Carnegie Hall.

Παρουσία και προσφορά στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα, η χρονιά υπήρξε εξίσου ουσιαστική. Οι δύο πιανίστριες συμμετείχαν στις επετειακές συναυλίες του Μουσικό Σχολείο Ρόδου για την Ημέρα της Ευρώπης και την Ευρωπαϊκή Ημέρα Μουσικής, παρουσία της Υπουργού Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, στο επιβλητικό Παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου.

Η Εβελίνα εμφανίστηκε ως σολίστρια σε συναυλία της Ορχήστρας του Μουσικού Σχολείου Ρόδου στην Κόρινθο και μάγεψε το κοινό στο ρεσιτάλ της στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, σε διοργάνωση της Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης. Ξεχωριστή στιγμή αποτέλεσε και η σύμπραξή της με τον διακεκριμένο βιολονίστα Ηλίας Σδούκος στο Μουσείο Ιστορίας Πανεπιστημίου Αθηνών, στο πλαίσιο της διοργάνωσης «Ακούμε τους Νέους».

Οι δύο αδελφές τιμήθηκαν επίσης στον διαγωνισμό Piano Magic, στην αίθουσα του Φιλολογικός Σύλλογος Παρνασσός, όπου τους απονεμήθηκε το Α’ Βραβείο «εκτός συναγωνισμού», τίτλος που αποδίδεται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις αριστείας.

Μουσική ωριμότητα και καλλιτεχνική ευαισθησία

Ιδιαίτερη στιγμή της χρονιάς αποτέλεσε η παρουσίαση έργων του Zbigniew Preisner από την Αγγελίνα, σε ειδική εκδήλωση στο Μουσικό Σχολείο Ρόδου, παρουσία του ίδιου του συνθέτη. Οι σόλο εμφανίσεις της σε χώρους υψηλής αισθητικής του Όμιλος Μήτση απέσπασαν θερμό χειροκρότημα, αναδεικνύοντας τη μουσική της ευαισθησία και τη βαθιά κατανόηση του ύφους.

Με «χρυσά δάχτυλα» και φλόγα από τη Σαντορίνη

Οι «πιανίστριες με τα χρυσά δάχτυλα», όπως εύστοχα τις αποκάλεσαν οι δημοσιογράφοι, έλαμψαν το 2025 χάρη στην αγάπη τους για το πιάνο, την αφοσίωση, τη μεθοδικότητα της μελέτης και την αστείρευτη φλόγα που τους εμφύσησε η Σαντορίνη. Μια φλόγα που μεταλαμπαδεύουν ενστικτωδώς στις ψυχές όσων παρακολουθούν τις φλογερές – con fuoco – ερμηνείες τους, προμηνύοντας μια σπουδαία καλλιτεχνική διαδρομή με παγκόσμιο ορίζοντα.

(www.panhellenicpost.com)

Μια συγκλονιστική ιστορία ξεριζωμού, επιβίωσης και πολιτισμικής αντοχής ξεδιπλώνεται μέσα από την έκθεση φωτογραφίας «Το Ελληνικό Θαύμα στην Τασκένδη», που παρουσιάζουν ο Δήμος Καλαμαριάς και το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού στο Ουζμπεκιστάν. Πρόκειται για ένα σπάνιο αφιέρωμα στον Ελληνισμό της Κεντρικής Ασίας· μια κοινότητα που γεννήθηκε μέσα από την πολιτική προσφυγιά, ρίζωσε σε ξένη γη και, παρά τις αντιξοότητες, κατάφερε να διατηρήσει ζωντανή την ελληνική μνήμη και ταυτότητα.

Η έκθεση φιλοξενείται στην αίθουσα τέχνης του Remezzo (Πλαστήρα 2, Αρετσού), από 11 Ιανουαρίου έως 1 Φεβρουαρίου 2026, με ελεύθερη είσοδο, και πλαισιώνεται από έναν κύκλο εκδηλώσεων που φωτίζουν κρίσιμες πτυχές της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας.

Εκατό φωτογραφίες – Εκατό στιγμές συλλογικής μνήμης

Μέσα από 100 σπάνιες ιστορικές φωτογραφίες από το αρχείο του Κέντρου Ελληνικού Πολιτισμού Τασκένδης, η έκθεση υπενθυμίζει ότι ο Ελληνισμός, όπου κι αν βρέθηκε, κατάφερε να ριζώσει, να δημιουργήσει και να αφήσει το αποτύπωμά του στον χρόνο. Η αφήγηση αναπτύσσεται σε τρεις θεματικές ενότητες:

• Η ζωή των πολιτικών προσφύγων στην Τασκένδη (1949–1970)
Στιγμιότυπα καθημερινότητας, εργασίας, εκπαίδευσης και κοινωνικής οργάνωσης των χιλιάδων Ελλήνων που εγκαταστάθηκαν στη σοβιετική πρωτεύουσα του Ουζμπεκιστάν μετά τον Εμφύλιο.

• Οι εκτοπισμοί των Ποντίων (1937–1949)
Ένα αφιέρωμα στους Έλληνες του Εύξεινου Πόντου που εκτοπίστηκαν από το σοβιετικό καθεστώς προς το Καζακστάν και την Κοκάνδη του Ουζμπεκιστάν.

• Το σύγχρονο Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού στην Τασκένδη
Η ιστορική διαδρομή και η σημερινή δυναμική παρουσία της ελληνικής κοινότητας στην Κεντρική Ασία.

Η ιστορική διαδρομή του Ελληνισμού της Τασκένδης

Τα εγκαίνια της έκθεσης πραγματοποιούνται την Κυριακή 11 Ιανουαρίου, στις 18:00, παρουσία και του προέδρου του Κέντρου Ελληνικού Πολιτισμού στο Ουζμπεκιστάν, Κώστας Πολίτης. Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο κ. Πολίτης αφηγείται κομβικές στιγμές της ιστορικής διαδρομής του Ελληνισμού της Τασκένδη.

Μετά την ήττα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας στη μάχη του Γράμμου το καλοκαίρι του 1949, χιλιάδες μαχητές και οικογένειες βρέθηκαν στην πολιτική προσφυγιά. Από την Αλβανία, οι πιο ευάλωτοι στάλθηκαν στις Λαϊκές Δημοκρατίες της Ανατολικής Ευρώπης, ενώ οι νεότεροι μαχητές και το αξιωματικό σώμα κατέληξαν στη μακρινή Τασκένδη, σε ένα εξαντλητικό ταξίδι εβδομάδων με πλοίο και τρένο.

Οι ελληνικές «Πολιτείες» και μια κοινωνία από το μηδέν

Στην Τασκένδη, οι Έλληνες εγκαταστάθηκαν αρχικά σε στρατώνες και μέσα σε λίγα χρόνια οικοδόμησαν τις περίφημες 14 ελληνικές «Πολιτείες» – 12 στην πόλη και 2 στο Τσιρτσίκ. Κάθε Πολιτεία διέθετε σχολείο, πολιτιστικό κέντρο, αθλητικές ομάδες και μουσικά σχήματα, συγκροτώντας μια αυτάρκη κοινωνία με έντονη συλλογική ζωή.

Το 1964 ιδρύθηκε επίσημα ο Σύλλογος Πολιτικών Προσφύγων, με τριώροφο κτήριο, σχολείο και θέατρο 250 θέσεων, που αποτέλεσε το επίκεντρο της πολιτιστικής δραστηριότητας.

Από αγρότες σε επιστήμονες – Πολιτισμός και προσμονή επιστροφής

Με έμφαση στην εκπαίδευση και την εξάλειψη του αναλφαβητισμού, οι Έλληνες της Τασκένδης εντάχθηκαν στις βιομηχανικές μονάδες της πόλης, μεταβαίνοντας από αγρότες σε εξειδικευμένους εργάτες, τεχνικούς και επιστήμονες. Παράλληλα, φεστιβάλ, θεατρικές και αθλητικές εκδηλώσεις, καθώς και ο εορτασμός των ελληνικών παραδόσεων, κρατούσαν ζωντανή την εθνική συνείδηση και την αδιάκοπη επιθυμία της επιστροφής στην Ελλάδα.

Παρακμή, διάσωση και αναγέννηση

Μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ, η ελληνική κοινότητα βρέθηκε σε δύσκολη θέση. Το κτήριο του Συλλόγου κατασχέθηκε το 1996 και για χρόνια παρέμεινε εγκαταλειμμένο. Από το 2020, η νέα διοίκηση ανέλαβε το δύσκολο έργο της διάσωσης και αναγέννησης, όχι μόνο των υποδομών αλλά και της ίδιας της ελληνικής συνείδησης.

Σήμερα, το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού θεωρείται από τα πιο δραστήρια στην Τασκένδη, με μαθήματα γλώσσας, μουσικής, χορού και θεάτρου, και με παραστάσεις έργων του Αριστοφάνης, όπως η Λυσιστράτη και οι Βάτραχοι.

Μια έκθεση που συνομιλεί με το παρόν

Η έκθεση συνοδεύεται από ομιλίες, πάνελ, βιωματικές μαρτυρίες και οργανωμένες εκπαιδευτικές ξεναγήσεις για μαθητές. Αποτελεί μια σπάνια ευκαιρία γνωριμίας με άγνωστες σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας – μια ιστορία που, όπως αποδεικνύει «Το Ελληνικό Θαύμα στην Τασκένδη», συνεχίζει να γράφεται.

Πληροφορίες Έκθεσης
Remezzo, Πλαστήρα 2, Αρετσού, Καλαμαριά
11 Ιανουαρίου – 1 Φεβρουαρίου 2026
Τρίτη–Κυριακή: 10:00–13:00 & 18:00–20:00
Είσοδος ελεύθερη

Τη Δευτέρα 12 Ιανουαρίου 2026, στο Ελληνικό Κέντρο Καΐρου, θα πραγματοποιηθεί επιστημονική ημερίδα με θέμα «Οι Έλληνες στην Αίγυπτο και η αιγυπτιακή οικονομία κατά τον 20ό αιώνα». Η εκδήλωση φιλοδοξεί να αναδείξει τον πολυσχιδή ρόλο της ελληνικής παροικίας στην οικονομική, κοινωνική και πολιτισμική ζωή της Αιγύπτου, εστιάζοντας στις αλληλεπιδράσεις μεταξύ ελληνικής παρουσίας και αιγυπτιακής οικονομικής ανάπτυξης κατά τον περασμένο αιώνα.

Στην ημερίδα θα συμμετάσχουν διακεκριμένοι ερευνητές και ακαδημαϊκοί, οι οποίοι θα προσεγγίσουν το θέμα μέσα από ιστορικές, οικονομικές και κοινωνικές οπτικές. Οι εισηγήσεις θα φωτίσουν τη συμβολή των Ελλήνων επιχειρηματιών, εμπόρων και επαγγελματιών σε βασικούς τομείς της αιγυπτιακής οικονομίας, όπως το εμπόριο, η βιομηχανία, η ναυτιλία και οι χρηματοοικονομικές δραστηριότητες, καθώς και τις διαδικασίες ενσωμάτωσης της ελληνικής κοινότητας στο πολυπολιτισμικό περιβάλλον της χώρας.

Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στις μεγάλες μεταβολές του 20ού αιώνα, μια περίοδο έντονων πολιτικών, κοινωνικών και οικονομικών ανακατατάξεων. Οι ομιλητές θα αναδείξουν τόσο τις ευκαιρίες που προσέφερε η αιγυπτιακή οικονομία στους Έλληνες της διασποράς, όσο και τις προκλήσεις που αντιμετώπισαν, ιδίως κατά τις δεκαετίες των εθνικοποιήσεων και των γεωπολιτικών ανακατατάξεων.

Η εκδήλωση αποτελεί μία σημαντική πρωτοβουλία ανάδειξης της ιστορικής μνήμης και της διαχρονικής παρουσίας των Ελλήνων στην Αίγυπτο και απευθύνεται σε ερευνητές, μέλη της παροικίας και σε κάθε ενδιαφερόμενο για την ιστορία και τις ελληνοαιγυπτιακές σχέσεις.

Στην καρδιά της Αθήνας, στο ιστορικό της κέντρο και στον εμβληματικό άξονα του πεζόδρομου της Ερμού, ένα κτήριο-μνημείο αποκτά νέα ζωή και νέο ρόλο. Το ακίνητο επί της οδού Ερμού 134–136 και Ευβούλου, στον Κεραμεικό, παραχωρείται στο Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού (ΕΛΙΒΙΠ) για τη στέγαση των λειτουργιών του και την ανάπτυξη των δράσεών του, σηματοδοτώντας μια ουσιαστική επένδυση στον σύγχρονο πολιτισμό και τη φιλαναγνωσία.

Η παραχώρηση του κτηρίου –ιδιοκτησίας του Υπουργείο Πολιτισμού– πραγματοποιήθηκε με απόφαση της υπουργού Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη. Όπως υπογραμμίζεται, η επιλογή της συγκεκριμένης θέσης εξυπηρετεί τόσο τις λειτουργικές ανάγκες του ΕΛΙΒΙΠ όσο και τη συνολική πολιτική του Υπουργείου: το βιβλίο να βρίσκεται στο κέντρο της πόλης, προσβάσιμο στους πολίτες, ενταγμένο στον καθημερινό αστικό βίο.

Σε άμεση γειτνίαση με την Αρχαία Αγορά των Αθηνών και όμορο του αρχαιολογικού χώρου του Κεραμεικού, το κτήριο διαθέτει χώρους κατάλληλους για εκδηλώσεις σχετικές με το βιβλίο, τη λογοτεχνία και τον δημόσιο διάλογο, ενώ ο περιβάλλων κήπος του προσφέρει ιδανικό περιβάλλον για πολιτιστικές δράσεις ανοιχτές στο κοινό. Σε μια εποχή ψηφιακής κυριαρχίας, η βιωματική σχέση με το βιβλίο –ως εμπειρία, μνήμη και προσωπική διαδρομή– επανατοποθετείται δυναμικά στον αστικό ιστό.

Το ακίνητο έχει μακρά και πολυστρωματική ιστορία. Απαλλοτριώθηκε για αρχαιολογικούς σκοπούς το 1973 από το Ελληνικό Δημόσιο, ενώ το κτήριο οικοδομήθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα και χρησιμοποιήθηκε αρχικά ως χώρος πώλησης οικοδομικών υλών από τον Γεώργιο Κ. Βεντούρη. Η εμπορική και βιομηχανική του δραστηριότητα καταγράφεται ήδη από το 1916 στον «Οδηγό της Ελλάδος», με ιδιαίτερη μνεία στον «Εμπορικό και Βιομηχανικό Οίκο» του Βεντούρη την περίοδο 1923–1926. Το 1993 χαρακτηρίστηκε διατηρητέο από το ΥΠΕΝ, ενώ το 1994 το ΥΠΠΟ το κήρυξε έργο τέχνης, υπαγόμενο σήμερα στις προστατευτικές διατάξεις του Ν. 4858/2021.

Πρόκειται για μεγάλης κλίμακας αστικό ακίνητο, που περιλαμβάνει το κυρίως νεοκλασικό κτήριο μεικτής χρήσης (κατάστημα στο ισόγειο και κατοικία στον όροφο), βοηθητικό λιθόκτιστο κτίσμα στον αύλειο χώρο και κήπο. Όπως επισημαίνει ο Μάνος Μπίρης, τα κτήρια των εμπορικών δρόμων της Αθήνας των αρχών του 20ού αιώνα διαμορφώνονται με ευρύχωρα ισόγεια για επαγγελματική χρήση και υψηλά ύψη, ενώ οι όροφοι διατηρούν τη μορφολογία των μεγάλων αστικών κατοικιών.

Το κτήριο αναπτύσσεται σε τέσσερις στάθμες. Το ισόγειο χαρακτηρίζεται από ενιαίους, λιτούς χώρους χωρίς έντονο διάκοσμο. Ο Α΄ όροφος, όπου βρισκόταν η κύρια κατοικία, διατηρεί οροφές με γλυπτικό διάκοσμο, απλούστερο στο χωλ και ιδιαίτερα περίτεχνο με φυτικά μοτίβα στους κύριους χώρους προς την Ερμού. Ο Β΄ όροφος διαθέτει μεγάλη βεράντα με κτιστό στηθαίο και θέα προς την Πλάκα και την Ακρόπολη.

Το 2024, το Υπουργείο Πολιτισμού, μέσω της Υπηρεσίας Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Αττικής, ολοκλήρωσε εκτεταμένες εργασίες άρσης επικινδυνότητας και συνολικής αποκατάστασης του κτηρίου, προϋπολογισμού περίπου 750.000 ευρώ από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης. Οι εργασίες περιλάμβαναν στερέωση και αποκατάσταση όλων των σωζόμενων στοιχείων, διερεύνηση και επαναφορά των αρχικών χρωματισμών, καθώς και ουσιαστική λειτουργική αναβάθμιση με πρόνοιες προσβασιμότητας για εμποδιζόμενα άτομα και Άτομα με Αναπηρία.

Με τη νέα του χρήση, το κτήριο δεν αποκαθίσταται απλώς αρχιτεκτονικά, αλλά επανεντάσσεται ενεργά στη ζωή της πόλης. Το ΕΛΙΒΙΠ βρίσκει στον Κεραμεικό ένα συμβολικό και λειτουργικό σπίτι, συμβάλλοντας ταυτόχρονα στην πολιτιστική αναβάθμιση της ευρύτερης περιοχής και στη δημιουργία ενός ζωντανού πυρήνα βιβλίου, μνήμης και σύγχρονου πολιτισμού στο κέντρο της Αθήνας.

(ΑΠΕ)

Δύο ιδιαίτερα αξιόλογες εκδόσεις, αποτέλεσμα μακρόχρονης έρευνας και βαθιάς προσωπικής σχέσης των συγγραφέων με τον Αιγυπτιώτη Ελληνισμό, έρχονται να φωτίσουν δύο διαφορετικές αλλά συμπληρωματικές όψεις της ελληνικής παρουσίας στην Αίγυπτο κατά τον 20ό αιώνα: τη μουσική ζωή και την επιχειρηματική δραστηριότητα.

Η μουσική δράση των Ελλήνων στην Αίγυπτο

Ο Μένιος Καλυβιώτης συνέγραψε και εξέδωσε, σε μόλις 100 αριθμημένα αντίτυπα εκτός εμπορίου, το βιβλίο Αίγυπτος: Η μουσική ζωή των Ελλήνων. Στις σελίδες του αναδύεται με σαφήνεια και πληρότητα η μουσική δραστηριότητα των Αιγυπτιωτών από τις αρχές του 20ού αιώνα έως το 1975· μια δραστηριότητα πλούσια, δυναμική και ουσιαστική, η οποία συνιστά έναν ακόμη κρίσιμο τομέα κοινωνικής και πολιτισμικής έκφρασης στο πλαίσιο του αιγυπτιακού γίγνεσθαι.

Μέσα από σπάνιο αρχειακό, βιβλιογραφικό και φωτογραφικό υλικό, καταγράφονται αιγυπτιώτικα μουσικά καταστήματα, ελληνόφωνοι δίσκοι που ηχογραφήθηκαν στην Αίγυπτο, καθώς και παρτιτούρες που τυπώθηκαν εκεί. Την έκδοση συνοδεύει ένα εξαίρετο μουσικό CD με δώδεκα δυσεύρετες ελληνικές ηχογραφήσεις των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα, προερχόμενες από το πλούσιο αρχείο του συγγραφέα, προσφέροντας ένα σπάνιο ηχητικό τεκμήριο της εποχής.

Το «Au Salon Vert» ως ιστορικό αποτύπωμα επιχειρηματικότητας

Παράλληλα, ο Αιγυπτιώτης συγγραφέας Ντάνης Δικαστόπουλος παρουσιάζει, μέσα από 137 έγχρωμες σελίδες μεγάλου σχήματος, την ιστορική διαδρομή του Au Salon Vert. Με οδηγό σπάνια ντοκουμέντα και πλούσιο φωτογραφικό υλικό, αποτυπώνεται η πορεία μιας μεγάλης και εμβληματικής ελληνικής επιχείρησης στην Αίγυπτο.

Το «Σαλόν Βερ», από το 1925 έως το 1956, υπήρξε ένα από τα πρώτα και μεγαλύτερα καταστήματα της Νειλοχώρας και, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της εποχής, από τα κορυφαία στο είδος του σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Η αφήγηση ξεδιπλώνει με ρεαλισμό και ευκρίνεια την ιστορία της επιχείρησης και της ιδιοκτήτριας οικογένειας Αθανασόγλου, αναδεικνύοντας το «Au Salon Vert» ως ένα λαμπρό παράδειγμα αιγυπτιώτικης επιχειρηματικότητας και ως σημαντικό ιστορικό αποτύπωμα της ελληνικής παρουσίας στη χώρα.

Τεκμήρια μνήμης και πολιτιστικής συνέχειας

Οι δύο αυτές εκδόσεις λειτουργούν ως πολύτιμοι φορείς συλλογικής μνήμης. Μέσα από τη μουσική και την επιχειρηματική ιστορία, αναδεικνύουν τη συμβολή του Αιγυπτιώτη Ελληνισμού στη διαμόρφωση της κοινωνικής, πολιτισμικής και οικονομικής ζωής της Αιγύπτου. Πρόκειται για έργα που δεν περιορίζονται στη νοσταλγία, αλλά προσφέρουν τεκμηριωμένη γνώση και ουσιαστική κατανόηση μιας ακμαίας ιστορικής παρουσίας, της οποίας οι αντηχήσεις παραμένουν ζωντανές έως σήμερα.

(ekalexandria.org)